Een manifestatie ter nagedachtenis aan de dood van de Baskische politieke gevangene Igor Angulo (zie Maandelijkse digitale BIC-Nieuwsbrief nr 2, februari 2006) in zijn geboortedorp Santurtzi op 2 maart wordt door de Baskische regering verboden. Dat wekt de woede van Juan Mari Olano van Gestoras pro Amnistia en Joseba Alvarez van Batasuna, die op de begrafenis spreken.

Al eerder schreven we over de pogingen van het Spaanse strafkamer van het Hooggerechtshof om de detentie van Baskische politieke gevangenen die in de komende jaren op het punt staan vrij te gaan komen, te verlengen. Begin maart sprak de voorzitter van die strafkamer Gomez-Bermudez dat hij de straffen van 180 gevangenen wil gaan ‘herzien’. In het Gerechtshof zijn echter 3 rechters die zich hebben uitgesproken tegen deze maatregelen.

Op 3 maart overlijdt in de bajes van Aranjuez in Madrid de 38-jarige Baskische politieke gevangene Roberto Sainz Olmos aan de gevolgen van een hartaanval. Hij klaagde al geruime tijd over pijn in de borststreek en werd onderzocht door de gevangenisartsen, die hem echter goedkeurden. Tijdens een herdenking op de luchtplaats voor de overleden Baskische politieke gevangene Igor Angulo stierf Sainz Olmos. Hij werd op 11 september 2003 samen met zijn vriendin Ana Lopez Barrio door de Baskische regiopolitie Ertzaintza opgepakt en enkele dagen door hen gefolterd. Hij zat nog in voorarrest. Op 11 maart lopen duizenden mensen in Portugalete en Santurtzi in een tocht ter nagedachtenis aan de overleden Baskische politieke gevangenen Igor Angulo en Roberto Sainz Olmos en uit protest tegen de gevangenenspreiding.

Op 9 maart staken in heel Baskenland mensen om de politiek van gevangenenspreiding aan te klagen. De Baskische regering had het staken toegestaan mits er geen spandoeken of slogans gebruikt zouden worden die bedreigend zouden zijn voor instellingen of organisaties (daarmee bedoelde de PNV vooral zichzelf). In een aantal plaatsen viel de politie de stakers aan en er vielen vele gewonden en arrestaties. In de loop van de dag worden er 3 bommeldingen gedaan, in Naffaroa, Cantabrië en Lasarte, waarvan 2 kleine ontploffen langs snelwegen. Er vallen geen gewonden. Rechter Grande-Marlaske (een PP-man) kondigt direct na de staking aan dat Arnaldo Otegi en 5 andere ‘leiders van het linkse nationalisme’ gedagvaard zullen worden wegens ‘uitlokking van onlusten’ en de bommen van ETA. Hij gaat hierbij voorbij aan de Baskische en Spaanse rechtbanken, maar zijn vastberadenheid om Otegi achter de tralies te krijgen en de Baskische vakbond LAB te verbieden, en zo het prille vredesproces te torpederen, is groot.

De eind februari opgerichte ‘Vriendengroep van Baskenland’ in het Europarlement roept de EU op tot een sterkere betrokkenheid om te zorgen dat alle Baskische partijen en organisaties aan een vredesproces kunnen deelnemen. De groep noemt de permanente wapenstilstand een ‘historische stap’ en feliciteert alle politieke en sociale krachten die dit mogelijk hebben gemaakt.

De Spaanse minister van justitie Lopez Aguilar antwoordt op 1 maart op vragen van de ‘justitiespecialist’ van de Partido Popular waarom de Baskische links radicale partij EHAK niet wordt verboden, dat de ’13.000 activisten van Batasuna en de 150.000 kiezers van EHAK niet van ETA zijn’. Hij voegde er nog aan toe dat je ‘met zulke demagogische uitspraken’ als van de PP ‘de strijd tegen terrorisme niet wint’. Het zit de PP nogal altijd dwars dat ze onder haar regime de EHAK heeft toegestaan zich op te richten, niet wetende dat het partijtje later gebruikt zou worden om de Batasuna-kiezers een stem te geven.

Op 1 maart wordt de 9-jarige Gorka Ribadulla in Bilbo door de Guardia Civil opgepakt; hij zou 6 jaar geleden (u leest het goed) deelgenomen hebben aan een aanval op een wachthokje van de Guardia Civil. Bij de arrestatie werden alle aanwezigen onder schot gehouden, sommigen geslagen. Na 1 dag in detentie werd Ribadulla weer vrijgelaten.

In een verklaring van begin maart over de dood van de 2 Baskische politieke gevangene laat ETA weten dat de PSOE en de PNV verantwoordelijk zijn voor de dood van beiden. ETA zegt dat de politiek van gevangenenspreiding, het verlengen van de straffen en het isolement van de gevangenen in feite een ‘doodstraf’ zijn. Ook bekritiseert ETA het verbod op de herdenkingsplechtigheid van 2 maart. Op de stakingsdag 9 maart vernielt een bom delen van het gerechtsgebouw in Mungia en veroorzaken 2 kleine bommen langs verkeersknooppunten lange files. Drie dagen daarvoor vond er een kleine bomaanslag plaats bij het marine-instituut in Mutriku.