Op 3 november worden alle aanklachten tegen de Catalanen Laura Riera en Zigor Larredonda ingetrokken. Hun zaak werd behandeld op 21 en 22 oktober, maar het was allemaal een 'foutje van justitie', aldus de rechter. Riera zat sinds 12 maart in isolatie, na 3 jaar van gevangenis naar gevangenis te zijn gesleept. Larredonda, in verband gebracht met ETA, voerde net als Riera actie in de gevangenis tegen de verspreidingspolitiek en de isolatiedetentie. Ook wilden zij samengevoegd worden met Baskische politieke gevangenen.

Zaterdag 13 november begint de Pro-Amnistia beweging in Baskenland met het ophalen van handtekeningen voor een petitie voor de terugkeer van Baskische politieke gevangenen naar Baskenland. Volgens advocaat Jon Enparantza moet deze petitie ertoe leiden dat de 'Baskische politieke gevangenen erkend worden' en zou een 'terugkeer naar Baskenland een enorme stap voorwaarts zijn in het oplossen van het politieke conflict'.

Op 19 november wijst het Hof van Beroep in Parijs de invrijheidsstelling van Filipe Bidart, een lid van de gewapende organisatie Ipparretarrak (zie vorige BIC-Nieuwsbrief), af. Volgens het Hof is het niet duidelijk of Bidart een vaste baan heeft als hij wordt vrijgelaten en zou er bij Bidart 'geen wil bestaan om de slachtoffers een schadevergoeding te betalen'.

Ook in Frankrijk, op 20 november: Roberto Murgiondo, werd na 7 jaar vrijgelaten, maar kreeg een verblijfplaats in Verdun toegewezen en mocht dus niet terugkeren naar Baskenland. In 1984 werd hij voor het eerst in Gasteiz opgepakt, waarna hij na een jaar vrijkwam. Vijf jaar later werd hij in Landes gearresteerd, waarna hij 4 jaar vastzat. In 1997 werd hij dan weer in Rochelle gepakt en zat daarna in diverse gevangenissen, waar hij aan allerlei protestacties deelnam.

Op 28 november begon in Madrid eindelijk het proces tegen de Duitse Gabriele Kanze; er werd 22 jaar gevangenisstraf tegen haar geëist wegens 'het verhuren van een huis aan leden van het 'commando Barcelona''. Bij het proces waren 7 parlementariërs uit Duitsland en Zwitserland aanwezig en ook vertegenwoordigers van advocaten- en mensenrechtenorganisaties uit beide landen. Het werd na enkele uren weer een akkoord; Kanze ontkende 'lidmaatschap van ETA', maar erkende het verhuren van de flat, waarop de aanklager 'wapen en springstofbezit' liet vallen, en werd tot 2 jaar en 8 maanden cel veroordeeld, iets minder dan de periode dat ze in voorlopige gevangenschap doorbracht. Ondanks dat de bewijzen tegen Kanze waren gebaseerd op verklaringen die van derden onder foltering waren afgenomen, ging de advocaat van Kanze akkoord met deze regeling. Argument was dat het 'om een speciale rechtbank ging waar alles mogelijk is, en waar bewijzen niet tellen en wraak wel.' Voor het hele verhaal rond Kanze, zie

De moeder van de Baskische politieke gevangene Ekain Gerra, Karmela Solaguren, komt op 6 december om het leven bij een auto-ongeluk als ze met haar man een bezoek wil brengen aan hun zoon. Haar man, Jose Luis Gerra, ligt zwaargewond in het ziekenhuis van Soria. Hun zoon zit al een jaar en 2 maanden gevangen in Alcala Meco in Madrid, honderden kilometers van de woonplaats van zijn familie. De steungroep voor familie van gevangenen Etxerat (Naar Huis) geeft de verspreidingspolitiek van de Spaanse en Franse overheid de schuld van deze 16e dode sinds de invoering in 1986.

De regeringspartij EAJ-PNV geeft aan voor de Europese grondwet te gaan stemmen tijdens het referendum op 20 februari 2005. De Baskische vakbond ELA daarentegen roept op om tegen te stemmen.

Het Spaanse Grondwettelijk Hof laat op 5 november het beroep van 6 leden van het Baskische parlement toe. De 6, Juan Mari Atutxa (woordvoerder), Gorka Knörr (EAJ-PNV), Kontxi Bilbao (EB-Berdeak), Rafa Larreina (EA), Joseba Egibar (EAJ-PNV) en Antton Morcillo (Sozialista Abertzaleak), gingen in beroep tegen de beslissing van het Spaanse Hooggerechtshof op 1 oktober 2003 die hadden gesteld dat de Baskische Autonome regering de fractie van Sozialista Abertzaleak (Batasuna) na het verbod op Batasuna moest verwijderen uit het parlement. Dit werd geweigerd met de argumenten dat er scheiding van machten bestond en dat de fractie kiezers vertegenwoordigd en geen partij.

Op 8 november waren de koning en koningin van Spanje in Gasteiz voor de viering van het 25-jarig bestaan van democratisch gekozen gemeenteraden. De Baskische president Ibarretxe sprak ook en zei dat 'we in Baskenland dromen van het verdwijnen van ETA, maar we dromen ook van gemeenteraden waarin alle Baskische partijen, inclusief Batasuna, vertegenwoordigd kunnen zijn, zodat alle politieke projecten in Baskenland verdedigd kunnen worden'. Arnaldo Otegi, één van de woordvoerders van Batasuna reageerde enkele dagen later door te zeggen dat 'Ibarretxe's droom meer een leugen is.' Als hij meent wat-ie zegt, dan zou hij moeten zorgen dat alle zetels die nu bezet worden door de EAJ-PNV, EA, EB en Aralar worden teruggegeven aan Batasuna, aldus Otegi. Batasuna was het verboden mee te doen bij de laatste verkiezingen, maar door schaduwverkiezingen was het duidelijk dat tienduizenden mensen op hen gestemd hadden, en in sommige stadjes en dorpen betekende dit dat Batasuna de grootste partij werd, maar door de illegalisering geen enkele zetel kon bezetten. Enkele honderden Baskische jongeren demonstreerden elders in de stad achter de leus 'Es frantsesak, ez espainolak: euskaldunak!' (Niet Frans, niet Spaans: Baskisch!). Op 25 november was de afsluiting van de feesten en waren de Spaanse premier Zapatero en de woordvoerder van de Spaanse senaat Javier Rojo aanwezig. Zapatero sprak in een speech over 'hervormingen in de autonomie die enkel kunnen plaatsvinden binnen de Spaanse grondwet' en Rojo vond het nodig om te melden dat hij het verbod op Batasuna een 'goeie zaak' vond 'omdat het terrorisme uit de gemeenteraden hield'.

Op 15 november presenteert Batasuna dan haar langverwachte plan om te komen tot een oplossing van het politieke conflict in Baskenland. Een analyse van dit plan kun je hier lezen Een volledig artikel met alle reacties van andere politieke partijen en organisaties kun je binnenkort lezen in de oude vertrouwde papieren Euskal Herria Nieuwsbrief, die in december zal uitkomen. Voor wat betreft de reactie van justitie, lees verder onder het kopje 'Repressie in Baskenland'. In de buitenlandse pers (Engeland, Italië) werd benadrukt dat Batasuna een voorstel voor 'definitieve vrede' had gedaan, maar ook dat 'de Basken' een kans hadden laten liggen door 'ETA niet op te roepen te stoppen'. In de Franse pers kreeg het voorstel weinig aandacht. In Nederland het gebruikelijke cynische commentaar; Trouw vermoedde dat 'Batasuna tijd wilde winnen voor de aangeslagen ETA om zich opnieuw op te bouwen' en/of 'toch proberen mee te doen met de verkiezingen in 2005'. Nauwelijks aandacht voor de inhoud van het plan en en passant wordt de Baskische regering zwart gemaakt door te stellen dat ze de fractie van Batasuna (Sozialista Abertzaleak) niet uit het parlement verwijderd hebben omdat zij hen nodig zouden hebben voor het doordrukken van het 'plan-Ibarretxe'. Batasuna presenteerde hun vredesvoorstel op 24 november ook in Italië en België; Arnaldo Otegi sprak voor zo'n 100 mensen in Rome en Koldo Gorostiaga, voormalig Europarlementariër voor Batasuna, sprak met europarlementariërs en hield een persconferentie in Brussel. De laatste riep de EU en de internationale gemeenschap op om 'de noodzakelijke stappen te nemen om het politieke conflict op te lossen' en niet de andere kant op te kijken. Otegi werd een dag later in het Italiaans parlement ontvangen door leden van de Groenen en de Communistische partij.

De Baskische antifoltergroep TAT kondigt op 17 november in de komende maanden een campagne aan om marteling uit te bannen. 'Arrestanten worden gemarteld omdat ze in incommunicado-detentie worden geplaatst, en ze worden in incommunicado-detentie geplaatst zodat ze gemarteld kunnen worden,' 'Als de Spaanse politie of de Guardia Civil iemand in incommunicado-detentie plaatst, weten ze waarom dat is, en dat, ook al klaagt er iemand naderhand, er geen diepgravend onderzoek wordt ingesteld. Ook het Gerechtshof, die dit soort detentie toestaat, weet wat de agenten zullen doen. Zij staat dit toe omdat er dan resultaten (verklaringen) komen die zij kunnen gebruiken, ' aldus TAT-vertegenwoordiger Aiert Larrarte.

Op 20 november demonstreert Batasuna in Bilbao ter herdenking van de moord op Santi Brouard, 20 jaar geleden in Bilbao, en de moord op Josu Muguruza, 15 jaar geleden in een hotel in Madrid. Meer over deze moorden zie hier

Arnaldo Otegi, woordvoerder van Batasuna, verdedigt zich op 4 december tegen aantijgingen van andere politieke partijen dat 'Batasuna de aanslagen van ETA op de tankstations (zie kopje 6) in Madrid zou moeten veroordelen omdat anders de Anoeta- verklaring niets waard zou zijn'. Hij stelde dat met 'de aanslagen, de eisen in de zaak '18/98', de tientallen arrestaties en martelzaken van de afgelopen weken' er nog geen enkele stap in de richting van een vredesproces was gedaan. 'Ons voorstel is belangrijker dan ooit', aldus Otegi.

Aanvankelijk werd verwacht dat de verhoren na het zomerreces niet zouden worden voortgezet, vanwege de ruzie tussen de PSOE en de PP over het feit dat de PP allerlei samenzweringstheorieën bleef verspreiden om haar eigen rol na de aanslagen van 11 maart te maskeren. Het kwam er in het kort op neer dat de PP dacht dat er een samenwerking bestond tussen moslimterroristen, ETA en de Marokkaanse geheime dienst om Aznar een verkiezingsnederlaag te bezorgen. De EU- terrorisme-coördinator Gijs de Vries, die vrijwillig getuigde voor de commissie zie dat hem niks bekend was van zo'n verbond, ook Europol directeur Mariono Simancas had dat al eerder gezegd. Wel zei Simancas dat zijn dienst Spanje in 2003 al gewaarschuwd had voor een aanslag in Spanje door Al-Kaida. Ook de Spaanse gevangenisdienst verklaart in een toelichting op een rapport dat zij presenteerden voor de M-11-commissie op 3 november dat 'ETA en Islamitische groepen helemaal niets met elkaar te maken hebben en dat er geen enkel bewijs te vinden is, dat dit wel zo is'.

Tot ieders verrassing kwam ex-premier José Maria Aznar op 29 november toch getuigen voor de commissie. Hij beweerde dat de aanslagen van 11 maart een 'complot tegen de PP waren om hen de verkiezingen te doen verliezen' en verwees naar de PSOE als 'intellectuele daders' van de aanslagen, omdat die in 2003 over Spanje's betrokkenheid bij de bezetting van Irak hadden gezegd dat Spanje nu op Al-Kaida's lijst stond. Maar Aznar kreeg het moeilijk; er was immers voor hem een hele reeks politiefunctionarissen voor de commissie verschenen die hadden verklaard dat de optie 'islamterrorisme' 1 dag na de aanslagen al volledig werd uitgewerkt. Zelfs om 11.00 op de dag van de aanslagen zelf had de politie dit al doorgegeven aan de regering. De regering Aznar bleef echter de 'ETA- daderthese' volhouden. Door nu te wijzen op allerlei complotten (zie boven) wordt de aandacht afgeleid van de onkunde, de missers en de oogkleppen van de regering Aznar inzake de voortekenen van een aanslag op Spaans grondgebied; zo verdwenen er bij gebrek aan vertalers bakken met onderschepte Arabischtalige telefoongesprekken en emails in de prullenbak.

In Bilbao worden op 2 november 6 mensen gearresteerd, ze worden allen beschuldigd van het 'assisteren van ETA'. De arrestaties houden verband met het oppakken van Haritz Totorika en Amaia Urizar vorige week. Oskar Perez (30) en Nagore Etxeberria (27) worden beschuldigd van 'lidmaatschap van ETA', in casu het 'Bizkaia Commando', die opgerold verondersteld werd na het oppakken van Asier Mardones, Josune Oña en Atxarte Salvador in juli dit jaar. Perez wordt ook beschuldigd van het hebben van contact met Garikoitz Azpiazu, die ondergedoken zit en die volgens de politie een 'leider van ETA' zou zijn. De gevangenenhulporganisatie Askatasuna verklaart later dat Patxi Ruiz, Jon Aginagalde en Garikoitz Urizar in de gevangenis geslagen zijn en concludeert en passent dat de eerste 7 maanden onder de nieuwe regering van de PSOE geen enkele verbetering op het gebied van mensenrechten voor gevangenen teweeg heeft gebracht. Op 10 november worden Oskar Perez, Sergio Regeiro en Asier Arriola vrijgelaten na 5 dagen incommunicado-detentie en wat dagen in de gevangenis Soto del Real in Madrid. Alledrie verklaarden ze gemarteld te zijn: een plastic zak over het hoofd tot bijna-verstikking, slagen, eindeloze push-ups, dreigen met verkrachting, schijnexecuties etc. Inmakulada Basabe werd een dag later vrijgelaten en ook zij verklaarde mishandeld te zijn en dat ze haar verklaring onder druk had getekend. Van de 11 Basken die in totaal werden opgepakt in Bilbao de laatste weken, zijn er 8 vrijgelaten en 9 van de 11 hebben aangegeven gemarteld of mishandeld te zijn tijdens de incommunicado-detentie. De 8 die vrij zijn moeten zich elke maand melden bij de rechtbank, maar hoefden geen borgsom te betalen. De 3 die nog vastzitten zijn Haritz Totorika, Amaia Urizar en Iker Arzelluz. Op 6 november wordt Aner Gómez in Parijs op het station Gare du Nord opgepakt. Op 11 november wordt dan ook nog Aitziber Sagarminaga gearresteerd en in incommunicado-detentie geplaatst. Zij verklaart ook gemarteld te zijn met de plastic zak en werd 4 dagen lang naakt vastgehouden, zonder mogelijkheid om te slapen.

De rechtbank van Donostia veroordeelt Txema Matanzas en Xabin Juaristi op 3 november tot 9 maanden cel en 2700 euro boete wegens het organiseren van een demonstratie op 8 september 2002 onder het motto 'Vrijheid voor Baskenland'. Er werden door sommigen leuzen geroepen als 'Leve ETA' en op het einde werd het lied 'Eusko Gudariak' gezongen. Volgens de rechtbank was dit 'steun aan gevangen terroristen en verheerlijk van terrorisme'.

Volgens rechter Juan del Olmo is de Baskischtalige krant Euskaldunon Egunkaria een 'illegale vereniging' vanaf het moment dat het werd opgericht, zo besliste hij op 4 november. Hij wil 8 mensen vervolgen die op sleutelposities zaten, inclusief Joxemi Zumalabe die in 1993 overleed. Txema Auzmendi, Joan Mari Torrealdai en Iñaki Uria worden als hoofdverantwoordelijken voor de 'criminele activiteiten' beschouwd. Xabier Oleaga, Pello Zubiria en Martxelo Otamendi worden beschuldigd dat zij 'het vertrouwen van ETA genoten' en Xabier Alegria (nog altijd vast) wordt vanwege zijn lidmaatschap van KAS gezien als verbindingspersoon tussen Egunkaria en ETA. Op 3 december moeten de 7 voorkomen en waarschijnlijk worden ze allen beschuldigd van ETA- lidmaatschap. Voor Zumalabe heeft de rechter het overlijdensbericht opgevraagd. Bij Inma Gomila, Fermin Lazkano en Luis Goia worden de beschuldigingen ingetrokken en de bankrekeningen weer vrijgegeven, al blijft Lazkano's rekening nog bevroren totdat zijn betrokkenheid bij de aan Egunkaria gelinkte bedrijven die op 16 oktober 2003 werden doorzocht door de Spaanse politie is onderzocht. De 7 roepen de Baskische samenleving op hen te steunen, want hoewel 'ze onschuldig zijn, hebben ze geen enkele garantie voor een eerlijk proces'. Advocaat Joxe Mari Elosua verklaart dat de beschuldigingen exact dezelfde zijn als toen Egunkaria in februari 2003 werd gesloten; gebaseerd op 'documenten van twijfelachtige herkomst' die tussen 1990 en 1993 bij 'ETA- leden' in beslag werden genomen en die niets van doen hebben met Egunkaria of de beschuldigde personen. De rechter heeft de interpretaties van die papieren door de politie blind overgenomen en die geeft zelfs toe dat hij enkel beschikt over 'indirect bewijs', aldus de advocaat. Op 28 november gaan de 7 in beroep tegen Juan del Olmo teneinde de beschuldigingen te laten 'herzien'. Op 2 december spreken 5 beschuldigden en 3 advocaten met leden van het Spaanse parlement, van de partijen CiU, ERC, PNV, CC, EA en anderen. Overigens ontbraken vertegenwoordigers van de PSOE en de PP. De parlementariërs hadden allemaal wel eens van de 'zaak Egunkaria' gehoord, maar werden verrast toen ze de details van de vervolging hoorden. Op 3 december moeten de 7 voor rechter Del Olmo in Madrid verschijnen om hun beschuldiging officieel te horen; in hun kielzog een flinke groep mensen uit Baskenland en Catalonia, waaronder de vorige Baskische president Arzalluz en de schrijver Bernardo Atxaga. De 7 ontkennen alles. Over de hele 'zaak-Egunkaria' is een prachtige CD-Rom verschenen, zie Shop op onze site.

De GARA-journalist Garikoitz Mujika werd op 15 november gearresteerd omdat de rechter bang was dat hij zou vluchten. Mujika wordt beschuldigd van het in brand steken van een vuilnisbak, maar hijzelf zegt dat dat niet kan omdat hij aan het werk was op het kantoor van de Baskische krant. En vluchtgevaar is onzin; hij heeft net een operatie achter de rug, aldus Mujika.

In de nacht van 15 op 16 november arresteren 150 leden van de Spaanse politie op bevel van onderzoeksrechter Garzon 17 mensen in de 3 autonome Baskische provincies en Naffaroa; de beschuldiging is opnieuw 'behorende tot de infrastructuur van ETA'. Ruben Nieto, die in Bilbao werd gearresteerd, wordt ook beschuldigd van 'betrokkenheid bij de organisatie Ekin'. Het gaat verder om Maider Viso Ziarrusta. Jon Duque Santacoloma, Margari Eizagirre Aranburu, Ibon Urrestarazu Esnaola, Alaitz Iturrioz Garmendia, Aritz Romanelli Aizpurua, Aitziber Igoa Monge, Patxi Cabo, Amaia Mundiñano, Lorea Azpilikueta, Iban Medina, Izaskun Villanueva, Igor Astibia, Gorka Jaunarena, Gustavo Fernandez Villate en Koldo Lekuona. Aritz Romanelli Aizpurua werd direct vrijgelaten toen bleek dat-ie ernstig ziek was; hij werd naar het ziekenhuis gebracht. Maider Viso Ziarrusta is getrouwd met de Baskische politieke gevangene Harriet Iragi en hebben samen een jong kind. Izaskun Villanueva is raadslid in Berriozar voor een van de alternatieve linkse onafhankelijkheidslijsten en lerares Baskisch. Allen werden direct in Madrid in incommunicado-detentie geplaatst. Xabier Balerdi wordt dan op 18 november door agenten in burger opgepakt. Ook op 18 november moeten 9 arrestanten voor Garzon verschijnen; hij laat 3 mensen vrij (Amaia Mundiñano, 1000 euro borg te betalen binnen 2 dagen, Gustavo Fernandez Villate en Aitziber Igoa Monge (mochten zonder borg naar huis), de andere 6 (Viso, Cabo, Azpilikueta, Astibia, Medina en Lekuona) blijven vastzitten, met de aantekening dat Medina pas verhoord gaat worden als de andere 6 verklaringen hebben afgelegd. Toch wordt hij op 19 november vrijgelaten, evenals 6 anderen die op die dag moesten voorkomen. Nieto en Villenueva blijven in de gevangenis. In Leiza, Naffaroa, demonstreren honderden mensen achter een spandoek met de leus 'Hau Ahal da zuen BAKEA?' (Is dit jullie VREDE?') en eisen de vrijlating van Igor Astibia en protesteren tegen de isolatie en mishandeling. Op 20 november wordt dan Margari Eizagirre, redactielid van de Baskische krant Berria, op een borgsom van 12000 euro vrijgelaten, evenals Jon Duque. Eizagirre wordt beschuldigd van 'hulp aan ETA'. Ibon Urrestarazu Esnaola en Alaitz Iturrioz Garmendia blijven op beschuldiging van 'lidmaatschap van ETA' vastzitten en verklaarden mishandeld te zijn. Volgens hun advocaat is de beschuldiging een rechtstreeks gevolg van de mishandeling. Urrestarazu wordt dan toch vrijgelaten, maar krijgt van Garzón de aanklacht 'valse beschuldiging' mee naar huis. Na de arrestatiegolf zijn er in verschillende steden en dorpen in Baskenland protesten in de vorm van demonstraties en vergaderingen. In Iruña slaat de politie in op jongeren die pamfletten ophangen, in Leitza kwamen tientallen leden van de Guardia Civil op de vergadering van 200 mensen.

Op 16 november kondigt de openbaar aanklager van de rechtbank in Donostia aan dat hij informatie gaat verzamelen om de organisatie (Batasuna) van de bijeenkomst (waar 15.000 mensen aanwezig waren) waar het vredesvoorstel werd gepresenteerd te vervolgen wegens 'het aanmoedigen van terrorisme'. In 1997 werd de voorloper van Batasuna, Herri Batasuna, vervolgd toen zij een ETA vredesvoorstel promoten.

In Iruña wordt op 18 november Sergio Iribarren opgepakt en op beschuldiging van 'werven voor ETA' naar Madrid overgebracht. In Bilbao wordt Jorde Urruñuela door de Spaanse politie gearresteerd. Een dag later wordt Altsasu Andoni Cobos opgepakt.

Op 22 november stuurt onderzoeksrechter Garzón Ibon Pérez en Nagore Bilbao naar de gevangenis, nadat ze zich vrijwillig waren komen melden vorige week, samen met 3 anderen, bij het Hooggerechtshof in Madrid. Ze waren in de Spaanse pers genoemd in verband met ETA. Met deze actie wilden ze voorkomen dat hun hele buurt wordt afgezet als de Guardia Civil komt, de rit (meestal geblinddoekt en met het hoofd tussen de knieën) in een auto naar Madrid voorkomen en bewijzen dat ze onschuldig zijn. Beschuldiging is echter 'samenwerking met ETA' en 'risico op onttrekking aan justitiële actie'. Pérez is de zoon van Thomás Pérez Revilla, een Baskische politieke vluchteling die in 1984 in Biarritz, Frans Baskenland, door de Grupos Antiterrorista de la Liberacion (GAL) werd vermoord. De moeder van Pérez, Feli Ziluaga, raakte in 1976 zwaargewond toen ze werd beschoten door de voorlopers van de GAL, het fascistische Batallòl Vasco Español (BVE). Meer over de misdaden van GAL zie het artikel hier

Precies 19 jaar geleden deze 25ste november werd Mikel Zabalza in Donostia, waar hij buschauffeur was, opgepakt en mishandeld in de kazerne. Daarna wordt het stil rond hem totdat de Guardia Civil laat weten dat Zabalza met de handen op de rug geboeid in de rivier Bidasoa gesprongen zou zijn, teneinde te ontvluchten. Het Rode Kruis gaat met duikers zoeken, maar de politie vindt hem enkele dagen later op een plek die al volledig doorzocht was. Het water in zijn longen blijkt 10 keer erger vervuild als het water in de Bidasoa en blijkt later geïnjecteerd om zijn dood door foltering te maskeren. In het dorpje Orbaizeta is een pleintje naar hem genoemd. Voor de verantwoordelijke voor de dood van Zabalza, zie het artikel over Galindo op

Op 29 november worden in Frankrijk (Pau en provincie Charente-Maritieme) Robert Arricau, Jean-Marc Reynaud en Thyde Rosell opgepakt. Robert is de broer van Didier Arricau die in de operatie van vorige maand tegen Mikel Albisu al werd gearresteerd. De andere 2 zaten in de schoolleiding waar de dochter van Albisu 3 jaar lang zat.

Op 30 november doet de Spaanse politie huiszoeking bij de reeds op 15 juli 1998 gesloten kantoren van het Baskische dagblad EGIN in Iruña en Gasteiz. De advocaten wisten van niets.

Tot veler verrassing beslist rechter Garzon op 3 december dat Xabier Alegria, die als enige in de 'zaak-Egunkaria' nog vastzat (sinds 20 februari 2003) en Miriam Campos konden worden vrijgelaten na het betalen van een borgsom van ieder 30.000 euro. Alegria moest echter ook nog 50.000 euro betalen voor de 'zaak-Egunkaria'; hij werd vrijgelaten in de 'zaak- Udalbiltza'. Campos werd op 29 april 2003 opgepakt als lid van de zelforganisatie voor gemeenteraadsleden in Baskenland, Udalbiltza.

Tegen verdachten in de 'zaak 18/98', een mega-operatie tegen de linkse Baskische onafhankelijkheidsbeweging, worden op 4 december door de openbaar aanklager straffen tussen de 10 en 51 jaar gevangenisstraf geëist. In de zaak staan 62 mensen terecht. Rechter Enrique Molina wil Xabier Alegria en Ramon Uranga 51 jaar in de gevangenis stoppen, beiden waren betrokken bij de in 1998 gesloten krant EGIN en de gelijknamige radio. De 'zaak 18/98' is verdeeld in 3 stukken; ten eerste EGIN en haar bedrijven, ten tweede de organisatie Ekin en de Stichting Joxemi Zumalabe en als derde de organisatie Xaki, volgens Molina allemaal 'onderdeel van ETA.' Het proces gaat waarschijnlijk in april volgend jaar plaatsvinden en zal met dus 62 verdachten, 80 getuigen en 20 experts maanden gaan duren. Een boek over de 'zaak 18/98' is voor 10 euro te koop onder het kopje 'Shop' op onze website.

Begin november wordt er een brief uit augustus dit jaar van 6 vooraanstaande gevangen ETA-leden aan de leiding van ETA bekendgemaakt en daaruit blijkt dat de 6 sterk twijfelen aan de 'huidige weg van de gewapende strijd'. Onder de 6 zitten mensen die namens ETA onderhandeld hebben met de Spaanse staat, zoals Ignacaio Bilbao Beaskoetxea, die in 1999 met de regering Aznar sprak. Ook de voorloper van Mikel Albisu, die in oktober werd opgepakt in Frankrijk, Fransisco Múgica Garmendia, onderschreef de brief. Zij zien 'een langdurig opgebouwd project afglijden naar desillusie en een verlammende werking op de gezamenlijke capaciteit van de linkse onafhankelijkheidsbeweging hebben'. Zij roepen ook op om 'krachten te verzamelen en onderhandelingen met de centrale macht mogelijk te maken'. Deze oproep kreeg flinke aandacht in bijvoorbeeld The Guardian en The Times in Engeland, met koppen als 'ETA-veteranen roepen met klem op geweld te beëindigen' en 'Oude garde tegen ETA-terreur'. Op 3 november schrijft de krant Diario de Noticias uit Naffaroa dat 100 ETA-gevangenen de brief van de 6 kopstukken ondersteunen.

Op 13 november gaan twee bommetjes af in een berghut bij Belagua in Naffaroa. Volgens autoriteiten werden er pamfletjes met een 'ETA-symbool' gevonden bij de hut, die wordt gebruikt door het Spaanse leger.

De Baskische radio EiTB brengt het 'nieuws' van enkele teksten van ETA, opgesteld rond 12 oktober. ETA roept mensen in Baskenland op om weg te blijven van kazernes omdat de 'bezettende macht' doelwit zal blijven. Verder eist ETA via haar blad Zutabe de aanslagen op tegen de hoogspanningsmasten in Irun en Aragón in september.

In Madrid ontploffen op 3 december 5 kleine bommen bij 5 benzinstations; ETA had gewaarschuwd, de politie had alles ontruimd en niemand raakte gewond. De bedoeling was kennelijk om het verkeer in de war te sturen, in dit vakantieweekend in Spanje. In Almeria maakt de explosievenopruimingsdienst van de Spaanse politie een bom onschadelijk.

Op 6 december, de verjaardag van de Spaanse grondwet, ontploffen 7 kleine bommen in Malaga, Leon, Avila, Santillana del Mar, Valladolid, Alicante en Ciudad Real, na waarschuwingstelefoontjes van ETA. In Santillana del Mar en Ciudad Real raakten enkele personen lichtgewond, omdat de bom afging op een andere plek dan aangegeven in de telefoontjes. Vier van de 7 bommen gingen af in café's.

Een groep rechters van de Eerste Raadskamer van het Gerechtshof in Bilbao heeft opheldering gevraagd bij het Spaanse Grondwettelijke Hof of het niet tegen de regels van het Hof is om verdachten die in het Baskisch wensen te verklaren dit te weigeren of hen een tolk toe te wijzen. Volgens de rechters houdt het juridische systeem in Spanje geen rekening met meertaligheid. 'Taalrechten zijn niet van toepassing op diegenen die zich in het Baskisch in de rechtbank willen verweren tegen hun aanklacht,' aldus de rechters. Een proces moet volgens de rechters, als de verdachte dat wenst, volledig in het Baskisch gevoerd kunnen worden, zonder tussenkomst van tolken.

De Baskische organisatie voor de verdediging van de Baskische taal Euskal Herrian Euskaraz (EHE), die deze maand overigens haar 25-jarig bestaan vierde, concludeert dat het met de Baskische taal in de politiek triest gesteld is; slechts 174 van de 2000 politieke speeches waren in het Baskisch. In de belangrijkste instellingen in Baskenland wordt nog niet eens voor 50% Baskisch gesproken. EHE roept politici op haar lippendienst in daden om te zetten en zich daadwerkelijk in te zetten voor de Baskische taal.

In Rosario, Argentinië, wordt op 20 november een schaduwconferentie over minderheidstalen gehouden, georganiseerd door het Baskische centrum Zazpirak Bat aldaar. Meer dan 1600 mensen woonden de conferentie bij met sprekers als nobelprijswinnaar Adolfo Pérez Esquivel en er werden documentaires van over de hele wereld vertoond. Er demonstreerden 4000 mensen tegen de officiële conferentie, waar de eregasten de Spaanse koningin en de president van Naffaroa, Miguel Sanz, waren. Speciaal voor Sanz was het spandoek 'Nabarra Euskadi da, Gora Euskadi Askatuta' (Naffaroa is Baskenland, leve een vrij Baskenland). Sanz staat bekend om zijn harde repressie in Naffaroa tegen alles wat Baskisch is en de Baskische taal levend probeert te houden.

Op 26 november sprak de Franse minister van Binnenlandse Zaken Dominique de Villepin in Baiona in Frans-Baskenland zich uit tegen de officiële erkenning van de Baskische taal, maar tekende later een contract om een bureau voor Baskische Taal Politiek op te richten. Over Baskisch in het onderwijs en het gebruik van Baskisch in de Franse treinen gaf hij geen enkele toezegging.

Op 8 november werd Iñaki Garzia Koch vrijgelaten, althans in de zogeheten derde graadsdetentie geplaatst, wat tegenwoordig wil zeggen dat Koch een elektronische enkelband omheeft. Hij zat 3 jaar en 5 maanden vast voor het doorslijpen van transportkabels bij de dam van Itoiz.

Op dezelfde dag werden de beschuldigingen tegen 8 anti- snelheidstrein (TAV) activisten ingetrokken; zij hadden 12 jaar tegen zich horen eisen. In januari vorig jaar hadden ze posters geplakt op zo'n trein in Irun. In Donostia demonstreerden 5000 mensen tegen de hogesnelheidslijn. De Baskische minister voor transport en publieke werken vroeg om een onderhoud met de Spaanse regering om de planning voor de bouw van de lijn te starten.

Op 23 november wijst het Europese Hof voor de Rechten van de Mens definitief de beroepszaken van het Itoiz coördinatie comité en 5 inwoners van Naffaroa tegen de dam in Itoiz af. De juridische deuren in Europa zijn nu gesloten.

Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg bepaalde op 2 november dat Spanje 'heeft nagelaten een effectief, officieel onderzoek te doen naar klachten van mishandeling' in de zaak van 15 Catalaanse onafhankelijkheidsactivisten die in 1992 (vlak voor de Olympische Spelen in Barcelona) werden gearresteerd. Dit is de eerste keer dat het Hof Spanje veroordeelt in een martelzaak. Niet als beul weliswaar, maar als degene die het niet of slecht heeft onderzocht dat het gebeurde. Het Hof benadrukt dat Spanje artikel 3 van de Europese Conventie voor Mensenrechten, dat marteling en inhumane behandeling verbiedt, niet had geschonden. Vorig jaar onderzocht het Hof slechts de zaken van 15 van de 38 arrestanten, die allen behoorden tot de gewapende onafhankelijkheidsbeweging Terra Lliure, die inmiddels niet meer bestaat. Spanje had volgens het Hof de mogelijkheden tot het onderzoeken van de andere klachten 'gesloten'. Nu krijgen de 15 een schadevergoeding van 8000 euro en 12000 euro voor de gemaakte kosten. In 1995 veroordeelde een Spaanse rechtbank overigens 6 van de 15 wegens 'terrorisme' en 18 van de 38 tot 120 jaar gevangenisstraf. In 1996 kregen zij echter amnestie, waarschijnlijk ook omdat Terra Lliure inmiddels opgeheven was.

Op 4 december verklaart Amnesty International dat 'Spanje de marteling van illegale immigranten en vermeende leden van de Baskische terreurbeweging ETA door politieagenten' vaak onbestraft laat. Bovendien krijgen slachtoffers van mishandeling geen schadevergoeding van de Spaanse overheid. Amnesty deed onderzoek naar 450 gevallen in de periode 1980-2004.