Verbod op de politieke partij Batasuna, AuB, 245 lokale kieslijsten en Udalbiltza

Op 17 maart verbiedt het Spaanse gerechtshof de Baskische politieke partij Batasuna. Dit betekent onder andere dat de partij - goed voor grofweg een vijfde van de Baskische stemmen - niet mee mocht doen aan de gemeenteraad- en provincieverkiezingen van 25 mei jongstleden (waarover elders meer). Het definitieve verbod komt als mosterd na de maaltijd: Batasuna is al sinds het najaar bij voorlopige maatregel geschorst door onderzoeksrechter Baltazar Garzon. Het verbod is uitgesproken door een speciaal daartoe opgerichte rechtbank en gebaseerd op een speciaal daartoe ingevoerde wet. Het bleek noodzakelijk een speciale wet in te voeren om Batasuna te kunnen verbieden aangezien, ondanks de vele beschuldigingen in die richting, nimmer aannemelijk is gemaakt dat Batasuna banden onderhoudt met ETA. De vorig jaar ingevoerde 'wet op de partijen' bracht een verbod evenwel binnen handbereik. De wet bevat zulke vage gronden voor een verbod als: "het aanvullen en politiek ondersteunen van het handelen van terroristische organisaties teneinde hun doel, de verandering van de grondwettelijke orde, te bewerkstelligen". Deze vage gronden werden tijdens het proces ingevuld met concrete feiten als "het niet veroordelen van een aanslag” alsmede met vage feiten: Guardia Civiles die komen getuigen dat ETA en Batasuna dezelfde zijn, al was het maar omdat de burgemeester van Gazteiz (PP) het zegt.


Kort voor het verbod werd een nieuwe partij opgericht 'Autodeterminaziorako Bilgunea (AuB)' met als doel te strijden voor het zelfbeschikkingsrecht van Baskenland. AuB kondigt aan mee te zullen doen aan de verkiezingen. In de meeste dorpen worden ook kiezersplatforms opgericht om in plaats van Batasuna aan de gemeenteraadsverkiezingen mee te doen. Omdat AuB en de kiesplatformen geen officiële politieke partijen zijn mogen zij alleen meedoen als zij voldoende handtekeningen ophalen. AuB heeft als landelijk platform 30.000 handtekeningen nodig maar weet er binnen enkele weken maar liefst 90.000 op te halen.

Een dag na de sluiting van de inschrijvingen voor de verkiezingen verbiedt de kiesraad zowel AuB als de lokale kiesplatformen. De uitspraak van het Spaanse gerechtshof maakt dit mogelijk door ook de mogelijke "opvolgers" van Batasuna verboden te verklaren, en in de ogen van Spanje is dat elke partij die de onafhankelijkheid van Baskenland nastreeft. Zowel het Spaanse gerechtshof als het constitutionele hof keuren het verbod goed met als voornaamste argument dat mensen die zich in het verleden met Batasuna hebben ingelaten op de lijst staan. Deze mensen zouden de kieslijsten “besmetten”. Aldus is zowel het actieve als het passieve kiesrecht van een groot deel der Baskische bevolking afgenomen.

Op 29 april vonden weer tal van nachtelijke invallen plaats waarbij zes leden van Udalbiltza, een organisatie van Baskische gemeenteraadsleden, werden gearresteerd. Rechter Garzon verbood de volgende dag Udalbiltza, uiteraard zonder bewijs en bij voorlopige maatregel, wegens collaboratie met ETA. Deze collaboratie zou er uit bestaasn dat Udalbiltza met ETA zou samnzweren in een poging om een politieke partij (AuB) op te richten zodat “ETA aan de verkiezingen mee kan doen”. Onder de arrestanten bevinden zich gemeenteraadsleden en een tweetal burgemeesters.

Ga terug naar index